Een ei is geen ei
Twee ei is een half ei
Drie ei is een Paasei
Van allerlei handige weetjes, gebruiken, fabeltjes en trivia over eieren
Anatomie
 De 0,3 à 0,4 mm dikke eierschaal bestaat voor zo'n 90% uit kalk De schaal beschermt de inhoud van het ei tijdens de broedtijd tegen mechanische invloeden en dient als calciumreservoir voor de opbouw van het skelet van het kuiken. De schaal heeft zo'n 17.000 poriën. Daardoor vindt oa de koolzuur-zuurstofuitwisseling plaats, maar verliest het ei ook vocht.
De hagelsnoeren zijn vooral goed zichtbaar in verse eieren. Zij dienen als een soort schokdempers voor de dooier.
Soms zit er bij hele verse eieren wel eens een bloedvlekje op het dooiervlies. Dat is een adertje dat tijdens de aanmaak van het ei gesprongen is.
De open poriën van het ei worden beschermd door het eihuidje, de cuticula. Dit huidje voorkomt dat schimmels en microben het ei zomaar binnen kunnen dringen. De cuticula is de ingedroogde rest van de slijmlaag waarmee het ei werd bedekt voor het gelegd werd.
Handigheidjes
Prik de dikke kant van het ei voor het koken in, dan is er minder kans op barsten van de schaal. Zet de eieren daarom ook met koud water op. Wat zout in het water zou eventuele barstjes helpen dichten.
Een zacht ei moet 3 tot 4 minuten koken een hard ei 8 tot 10
Op grote hoogte is de kooktijd een paar minuten langer.
Laat na het koken de eieren onder de koude stromende kraan schrikken. Dit stopt het kookproces en de eieren zijn dan makkelijker te pellen.
Hardegekookte eieren met groenige ringen in en om de dooier hebben te lang gekookt. Door het lange koken op te hoge temperatuur ontstaat er namelijk zwavelwaterstof in het eiwit. Deze stof gaat een reactie aan met het ijzer in het eigeel. Het resultaat: een dun laagje groenig ijzersulfide, dat er niet zo lekker uitziet, maar verder onschadelijk is.
Ook roereieren kunnen door te lang en te hoge temperatuur groenig uitslaan.
Een ei rechtstreeks uit de ijskast is makkelijker te scheiden. Maar......
Eieren zijn beter te verwerken op kamertemperatuur. Ze kloppen beter op en koken ook sneller. Wacht dus nadat je je eieren "koud" gesplitst hebt 20 - 30 minuten met kloppen
Bij het klutsen van eiwit neemt het wel 6 - 8 keer toe in volume. Eiwit klop je beter op en het blijft langer stijf als je er wat "cream of tartar" bij doet. Gebruik ca 1/8 tl wan dit spul per eiwit. Voor het maken van Merinques gebruik je de helft hiervan.
Zorg voor het kloppen van je eiwitten dat je schaal en je gardes absoluut vetvrij zijn.
Als je per ongeluk een ei laat vallen, strooi dan veel zout over de rommel.Het is dan makkelijker op te ruimen.
Een ei pocheren gaat alleen maar goed met hele verse eieren.
Heb je voor een gerecht mooie, gave, hardgekookte eieren nodig, gebruik dan liever eieren van zeker 2 weken oud. Die pellen makkelijker.
De poriën van de eierschaal laten niet alleen lucht door, maar een ei kan daardoor geuren en smaken opnemen van buiten. Gebruik deze kennis: Bewaar je eieren in een doos om ze te beschermen tegen vieze geuren. Maar de fijnproever stopt een een truffeltje in een trommel met wat eieren zodat de exclusieve geur de eieren helemaal doordringt en hij met minder truffel een heerlijke truffelomelet kan maken.
Voedingswaarde
Eieren zijn het voedingsmiddel met het hoogste eiwit gehalte. Dit eiwit is van zeer hoge kwaliteit. Het meeste eiwit zit trouwens in het eigeel.
In eieren zitten wel 13 vitaines en mineralen
Eigeel is een van de weinige voedingsmiddelen die vitamine D bevatten.
Eieren bevatten die aminozuren die mensen nodig hebben om weefsel op te bouwen.
Na moedermelk is een kippenei het tweede beste voedingsmiddel voor ons mensen.
Een groot ei bevat ongeveer 75 calorieen en 5 gram vet.
Mensen die gezond eten kunnen rustig elke dag een ei eten zonder gevaar te lopen om hun cholesterol te verhogen.
Weetjes en Trivia
Een vers ei zinkt in water naar de bodem. Een oud ei blijft drijven.
Het eiwit van een vers ei is wat gewolkt. Dit komt door het hoge kooldioxide gehalte tijdens het leggen.
Bepaal of een ei (hard)gekookt is of rauw door het te laten tollen. Een hardgekookt ei draait gladjes in de rondte. Een rauw ei wiebelt.
Een ei veroudert op kamertemperatuur in één dag meer dan in een week in de koelkast.
In de ijskast in een eierdoos kan je eieren nog 4 - 5 weken goed houden.
Een kip heeft 24 tot 26 uur nodig om een ei te produceren. Hier heeft ze zo'n 275 ml water en 140 gram voedsel voor nodig. Zo'n 30 minuten na de leg begint ze al weer met de aanmaak van een nieuw ei.
Voor een dozijn eieren is ca 2 kilo kippenvoer nodig.
De kleur van de dooier wordt bepaald door het voedsel van de kip. Zo ook de smaak van het ei.
De kleur van het ei zegt niets over de voedingswarrde of de smaak.
Kippen met witte oorlellen leggen witte eieren. Kippen met rode oorlellen leggen bruine eieren.
 Ameraucana en Araucanakippen leggen groenig en blauwachtig gekleurde eieren.
Hoe ouder de kip, hoe groter de eieren.
Zo af en toe leg een kip een ei met 2 dooiers. Het leggen van eieren zonder dooier komt uiterst zelden voor bij jonge hennen.
De gemiddelde hen legt tussen de 300 en 325 eieren per jaar. Hier begint ze mee vanaf dat ze ca 19 weken oud is.
Tijdens de reis door de eileider van de kip wordt het ei alsmaar voortgestuwd. Die beweging zorgt ervoor dat de voorkant van het ei puntig wordt en de achterkant stomp blijft. Hoewel de puntige kant dus naar voren wijst, worden er van elke 5 eieren gemiddeld 3 met de stompe kant naar voren gelegd
De enige vogel die ronde eieren legt is de uil.
De gemiddelde Nederlander eet zo'n 180 eieren per jaar.
Alle vogel eieren zijn in principe eetbaar. Maar of ze allemaal lekker zijn is een tweede. Sommige visseneieren zijn een (dure) delicatesse. Schildpadden- en aligator eieren schijnen ook eetbaar te zijn. Maar of je slangeneieren kunt eten? Dat is niet bekend.
Voor de productie van beschuit schijnen vooral eendeneieren gebruikt te worden.
Van een struisvogl ei kan je een omelet voor 10 personen bakken. Het kost 45 minuten om het hard te koken.
Eieren vorden naar gewicht gesorteerd: S - ei van minder dan 53 gram, M - ei van 53 - 63 gram, L - ei van 63 - 73 gram, XL - ei van 73 gram of meer.
Aan het eerste cijfer van de zgn eiercode kan je zien wat voor ei het is: 0=biologisch, 1 = vrije uitloop; 2 = scharrel en 3 = kooi
Hoewel de experts het afraden kan je een lekkende autoradiator repareren door er een rauw ei in te gooien.
Historie en Gebruiken
Dankzij Egyptische en Chinese overleveringen weten we dat mensen al in 1400 v.C. eieren aten.
Al zeker vanaf 600 v.C worden in europa kippen als huisdier gehouden.
Al lang voor Christelijke tijden werden bij rituelen voor de lente-equinox (rond 21 maart) eieren gekleurd, gezegend, als cadeautjes uitgewisseld en gegeten. De Germaanse godin die bij de  rituelen hoorde was Ostara. Haar naam vind je nog terug in de Engelse en de Duitse benaming voor Pasen. Een van de dieren die Ostara begeleidden was de haas. Daarom brengt bij ons de Paashaas de eieren rond.
Het ei stond vooral symbool voor vruchtbaarheid en dat doet het nog steeds.
Bij de verbreiding van het Christendom in Europa zijn deze paasgebruiken en veel van deze oude volks gebruiken in de nieuwe religie geïntegreerd.
In België worden de paaseieren gebracht door de paasklokken, die na de "Urbi et Orbi" zegen van de paus worden geluid.
Kippen kwamen rond 1493 met de tweede reis van Columbus naar de nieuwe wereld.
Ten tijde van de Franse revolutie hadden de Fransen al 685 verschillende manieren bedacht om eieren te bereiden.
De gewoonte om eieren bij het ontbijt te eten onstond in de Victoriaanse tijd.
In China is het een volksgebruik om de moeder bij de geboorte van haar eerste kind een rood geschilderd ei te geven.
In Roemenië wordt het eerste ei van de lente ook rood geverfd. Rode eieren zijn symbolen van ontluikende kracht.
In Nederland werd het eerst gevonden Kievitsei altijd aan de koningin aangeboden. De Kievit is tegenwoordig een beschermde vogel. De eieren golden als delicatesse, maar ze mogen nu niet meer geraapt worden.
In Griekenland wordt aan de doden soms een ei meegegeven in het graf. Dit is een oeroud gebruik en moet de overledene kracht geven op zijn nieuwe weg.
Vroeger werden eieren ook cadeau gegeven. Er zat dan vaak een betekenis achter. Gaf een jongeman een prachtig versierd ei aan zijn geliefde, dan was dat aardige geschenk tevens bedoeld als huwelijksaanzoek.
In Frankrijk brak de bruid een ei op de drempel van haar nieuwe huis om geluk en gezonde kinderen te krijgen.
Fabeltjes, anekdotes, gedichtjes en het grote dilemma
Tijdens de lente equinox (ca 21 maart) zou een ei op zn puntje kunnen blijven staan......
Columbus zou tijdens een diner bij kardinaal Mendoza (1503) een ei op het kontje hebben laten balanceren. De aanleiding was dat iemand zei dat ieder ander Amerika ook had kunnen ontdekken.
Columbus gaf geen antwoord, maar vroeg of iemand zijn ei rechtop op tafel kon laten staan. Niemand lukte dat.
Columbus pakte zijn ei en maakte één kant plat door het op tafel te tikken en het zo rechtop te laten staan. Hij liet zo zien dat iedereen wel iets kan ontdekken, maar dat het erom gaat wie iets als eerste doet.
Een andere manier om een ei rechtop te laten staan is om zout op tafel te strooien. Zet je ei daarin rechtop en blaas het zout dan weg.
Een kip sprak peinzend tot een ei:
'Wie was er eerder: ik of jij?
De wijsbegeerte mag misschien
Op deze vraag geen antwoord zien,
Maar ik heb, wat men ook mag zeggen,
Nog nooit een ei een kip zien leggen.'
Kijken we naar de evolutie, dan waren er al eerder wezens die eieren legden dan dat er dieren waren die aan alle criteria voldoen om kip genoemd te worden.
En hoe denk ik dat het in elkaarzit? Tja.... Ooit was er een vogel die bijna een kip was, maar die we nog net geen kip mogen noemen die in haar nest een ei legde waar een vogel uitkwam die we net wel kip mogen noemen.... Het ei waar de eerste kip uitkwam was dus al een kippenei, gelegd door een nog-net-niet-kip.
Records
Het grootste kippenei ooit woog ongeveer een pond en had een dubbele dooier en een dubbele schaal.
De struisvogel is het dier dat de grootste eieren legt. Het weegt gemiddeld 1,6 kilo. De kolibri legt de kleinste, maar 0,5 gram. De kiwi legt naar verhouding vogel-ei de grootste eieren.
 Het zwaarste ei werd gelegd op een struisvogelboerderij in China. Het woog 2,35 kilo.
 Het grootste (bekende) ei dat ooit gelegd is was 33 cm groot en had een inhoud van 9 liter. Het werd gelegd door een een specimen van de rond 1700 compleet uitgestorven familie van de "Olifantsvogels", Vouron Patra (Aepyornis maximus). De vogel leefde op Madegascar.
Het grootst bekende aandtal dooiers in een ei is 9.
In Australië werd in 1992 het grootste en zwaarste paasei ter wereld gemaakt. De buitenkant van het ei werd gemaakt van chocolade. Het ei was ruim 7 meter hoog en woog maar liefst 4760 kilo... Maar ook in België kunnen ze er wat van. Daar werd in 1987 een chocolade paasei gemaakt met een hoogte van ruim 6 meter!
Het duurste ei ooit was er een van Fabergé. Het "Winter ei" werd in 1994 voor $5.6 millioen verkocht. In 2002 werd dit record ruim verbroken toen het bij Christy opnieuw werd verkocht voor $9,579,500 aan de emir van Quatar. Het werd in 1913 gemaakt en er zijn meer dan 3000 diamanten in verwerkt. Het was een paasverrassing van Tsar Nicolaas II voor zijn moeder; hij gaf het haar in een mand met voorjaarsbloemen.
’s Werelds grootste omelet is gemaakt door kok Michael McGowan, bijgestaan door zijn staf in Nevada, Amerika. De omelet werd gemaakt in 1986 van 54.763 eieren en 240 kilo kaas in een pan met een diameter van 9 meter en 10 centimeter. Het oude record was met 35.000 eieren in handen van België.
Het record omeletten bakken staat op naam van de Amerikaan Howard Helmer, de Omelet Koning, die in 1990 in een half uur tijd 427 omeletten van 2 eieren bakte.
Het record verse eieren gooien staat op 98.51 meter en werd in 1978 in Texas gevestigd.
Het record eieren balaceren werd in 2003 gevestigd door studenten van de VBrigham Universiteit in Utah. Zij lieten gedurende zes en een half uur 1290 eieren rechtop staan.
Met een gemiddelde van 328 per persoon per jaar zijn de Japanners de grootste eieren eters van de wereld.
De langste val die een ei ooit heeft overleefd is 213 meter.
Eierboeken
Links
Een leuke ei pagina uit België
http://www.eicode.nl/
http://www.eirecepten.nl/
http://www.blijmeteenei.nl/
De eierencyclopaedie, engelstalig
Kippenei Startpagina
Vang de Eieren, spelletje
Spreekwoorden en Gezegden
"Beter een half ei dan een lege dop"
"voor een appel en een ei"
"Het is koek en ei"
"Eieren voor zijn geld kiezen"
"Dat is een (zacht) eitje"
"Het ei van Columbus"
"Je ei niet kwijt kunnen"
"Je ei kwijt zijn"
"Je ei hebben gelegd"
"Iemand is een ei"
"12 eieren 13 kuikens"
"iets legt iemand geen windeieren"
"de kip met de gouden eieren slachten"
"Dat is nu het hele eieren eten"
HandighEITJES en Hebbedingen
Superslimme Eierscheider
|
Ei-vervanger voor mensen met Ei-allergie. Glutenvrij
|
Gezellige eierkoker
|
Twee-in-een-eiersnijder, plakjes en partjes
|
Gouden PIEP-ei. Meekoken met de eieren, en hij geeft met een melodietje aan of het ei zacht, middel of hard is.
|
Zet het hoedje op je gekookte ei, Haal de bol omhoog en laat hem vallen: De bovenkant van je ei zal keurig "gekraakt" zijn. Voor de eierliefhebber die alles al heeft
|
eierdop en koppensneller in een
|
Vrolijke paaskaars
|
|
|
|
|
= vacantie herinneringen
= (ook) zonder vlees
= familie favoriet
= snel & makkelijk
= nieuw
= feestelijk
= exotisch 
